Ogólnopolskie Porozumienie Związków Zawodowych, po zapoznaniu się ze Sprawozdaniem z wykonania planu finansowego Funduszu Pracy za 2019 rok, przekazanym przez Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, wyraża negatywne stanowisko wobec wydatkowania środków Funduszu Pracy na działania niezwiązane z jego ustawowymi zadaniami. Przypominamy, że głównym celem Funduszu jest łagodzenie skutków pozostawania bez pracy osób bezrobotnych oraz finansowanie programów na rzecz promocji zatrudnienia i aktywizacji zawodowej.

Zdaniem OPZZ w 2019 roku ze środków Funduszu nie powinny być finansowane pomysły legislacyjne m.in. w zakresie:

  • rozwoju instytucji opieki nad dziećmi w wieku do lat 3 (wydatki na ten cel wyniosły 163. 414 tys. zł)
  • świadczenia integracyjnego (wydatki na ten cel wyniosły 54. 763 tys. zł)
  • udzielenia Funduszowi Solidarnościowemu pożyczki w wysokości 4.000. 000 tys. zł.

W 2020 roku rząd kontynuuje nieuzasadnione eksploatowanie Funduszu Pracy na cele niezwiązane z jego ustawowymi zadaniami. W Tarczach antykryzysowych z Funduszu Pracy zaplanowano sfinansowanie m.in: świadczenia postojowego dla osób zatrudnionych na podstawie umów cywilnoprawnych oraz samozatrudnionych, a także udzielenie jednorazowej pożyczki w wysokości do 5 000 zł na pokrycie bieżących kosztów prowadzenia działalności gospodarczej mikroprzedsiębiorcom oraz organizacjom pozarządowym.

Trudno jest zaakceptować taki sposób prowadzenia polityki finansowej Funduszu, zwłaszcza w kontekście wysokości i skali wypłacanych świadczeń dla osób bezrobotnych w Polsce, które należy do jednego z najniższych w Unii Europejskiej. Podstawowy zasiłek dla bezrobotnych jest na żenująco niskim poziomie, wynosi on jedynie 741,87 zł netto, a więc mniej niż minimum socjalne, które wynosi 1212,59 zł. Przypomnijmy, że w Niemczech zasiłek dla bezrobotnych stanowi 60 proc. wynagrodzenia otrzymywanego przed utratą pracy, a osoby wychowujące dzieci mogą liczyć na 67 proc. utraconego wynagrodzenia. Postulat OPZZ powtarzany od lat odnośnie konieczności zwiększenia zasiłku dla bezrobotnych do poziomu co najmniej 50 proc. ostatnio pobieranego wynagrodzenia jest jak najbardziej uzasadniony i w obecnej sytuacji rynku pracy wręcz niezbędny do realizacji.

OPZZ po raz kolejny apeluje o zaprzestanie wydatkowania środków z Funduszu Pracy na działania niezwiązane z jego ustawowymi celami. Warto przypominać, że głównymi przychodami Funduszu są obowiązkowe składki opłacane przez pracodawców za zatrudnionych pracowników - w 2019 r. wpływy z obowiązkowej składki wyniosły prawie
13 mld zł i stanowiły 88,1% ogółu przychodów Funduszu ! Stanowi to swego rodzaju ubezpieczenie na wypadek bezrobocia. W obliczu utraty zatrudnienia pracownicy powinni mieć zatem pierwszeństwo do skorzystania ze świadczeń Funduszu, a godne świadczenia w okresie pozostawania bez pracy po prostu im się należą.

W związku z tak realizowaną polityką Funduszu, OPZZ uznaje za konieczne wprowadzenie społecznego nadzoru nad Funduszem Pracy i umożliwienie partnerom społecznym wpływu na dysponowanie środkami zgromadzonymi na Funduszu Pracy.
W ocenie OPZZ Fundusz Pracy jest źle zarządzany i jedynie społeczna kontrola związków zawodowych i organizacji pracodawców wchodzących w skład Rady Dialogu Społecznego może to zmienić.

Warszawa, 30 czerwca 2020 r.