W wielu zakładach pracy pracownicy systematycznie otrzymują tzw. "paski z wypłaty”, które dokumentują, w jaki sposób została naliczona ich miesięczna wypłata. W pasku tym znajdują się szczegółowe informacje na temat wysokości wynagrodzenia i jego składników za dany miesiąc, odliczeniach i potrąceniach dokonanych z wynagrodzenia.

Taka praktyka jest z pewnością korzystna dla wszystkich stron stosunku pracy, gdyż:

  • pracownik może na bieżąco sprawdzać wysokość swojej pensji i reagować na ewentualne nieprawidłowości, a
  • pracodawca może uniknąć sytuacji, w której będzie musiał udzielać pracownikom dodatkowych odpowiedzi i wyjaśniać nieporozumienia w przedmiocie sposobu ustalenia wysokości składników wynagrodzenia. Istotnym jest również to, że w razie błędu w wyliczeniu wynagrodzenia możliwa jest szybka weryfikacja i korekta.

Wydawanie pracownikom pasków wynagrodzenia może być również sygnałem dla zatrudnionych, że zakład pracy unika niedomówień w tej kwestii i wylicza wynagrodzenia w sposób dokładny i przejrzysty.

Warto w tym miejscu wskazać, że dopuszczalne są różne sposoby przekazywania pracownikom tego dokumentu, nie wyłączając formy elektronicznej. Pracodawca przy przekazywaniu pracownikowi informacji płacowych musi jednak zachować szczególną ostrożność, gdyż ujawnienie przez zakład pracy, bez zgody zainteresowanego, wysokości jego wynagrodzenia, może być poczytywane jako naruszenie jego dóbr osobistych w rozumieniu przepisów kodeksu cywilnego. W żadnym wypadku pasek nie powinien trafić do wglądu osoby nieuprawnionej.

Jak wskazuje Państwowa Inspekcja Pracy, nie ma przepisów, które zobowiązują pracodawcę do wystawiania i przekazywania pracownikom odcinków płac czy pasków wynagrodzenia[1].Jeżeli zatem pracownicy zgłaszają potrzebę uregulowania tego zagadnienia w sposób ogólny i powszechny, to należy w drodze negocjacji z pracodawcą wprowadzić odpowiednie regulacje do wewnątrzzakładowych przepisów prawa (np. regulaminu pracy, wynagradzania czy układu zbiorowego pracy).

Należy jednak pamiętać, że pomimo braku stosownych zapisów w regulacjach zakładowych, na podstawie art. 85 § 5 Kodeksu pracy, pracodawca - na żądanie pracownika - jest obowiązany udostępnić do wglądu dokumenty, na których podstawie zostało obliczone jego wynagrodzenie. Do dokumentów tych w szczególności zalicza się regulamin wynagradzania, ewidencję czasu pracy, listy obecności, karty wynagrodzenia, karty zasiłkowe. Pracownik, który w oparciu o powyższy przepis zwróci się do pracodawcy ze stosownym żądaniem, będzie w praktyce dysponował wszystkimi informacjami, które znajdują się na paskach wynagrodzeń. Wynagrodzenie jest chronione przepisami prawa pracy, a jego wysokość świadczy również o poprawnej realizacji stosunków pracy przez pracodawcę i może być wskaźnikiem na nierówne traktowanie pracownika. Cały ten zespół przepisów, który dotyczy wynagrodzenia i jego ochrony, a także uprawnień pracownika wynikających ze stosunku pracy wskazuje na to, że pracodawca musi takich informacji pracownikowi udzielać na jego żądanie[2].

Paweł Śmigielski

Dyrektor Wydziału prawno-interwencyjnego OPZZ



[2] Wyrok Sądu Okręgowego w Łomży z dnia 22 marca 2019 roku, III P 52/19