7 października jest Światowym Dniem Godnej Pracy. Od 2008 roku Międzynarodowa Konfederacja Związków Zawodowych organizuje uroczystości i spotkania. Jest to dzień aktywizacji całego świata pracowniczego, gdy wszystkie związki zawodowe na świecie walczą o godną pracę. 


W tym dniu jak co roku nie może zabraknąć także Ogólnopolskiego Porozumienia Związków Zawodowych. W tym roku chcemy zaprezentować "Piątkę dla pracowników", czyli pięć obecnie najważniejszych postulatów OPZZ!


1. Szybszy wzrost wynagrodzeń

Wyższa dynamika wzrostu wynagrodzeń to priorytet OPZZ, ponieważ pracownicy w Polsce zasługują na godziwe płace, rekompensujące stale rosnącą wydajność pracy. Oczekiwanie szybszego wzrostu płac jest w pełni uzasadnione, ponieważ Polska znajduje się w czołówce krajów, w których praca jest najniżej opłacana, pomimo niskich kosztów pracy i wysokich zysków osiąganych przez przedsiębiorstwa. Zysk ten powinien być jednak sprawiedliwie dzielony z uwzględnieniem zasad partycypacji pracowniczej. Najwyższa pora, aby Polska wydostała się z pułapki średniego dochodu i zerwała z modelem gospodarki, której konkurencyjność oparta jest o niskie koszty pracy i płace. W tym celu niezbędny jest szybszy wzrost płac, w tempie, które proponuje OPZZ. Towarzyszyć powinny mu zmiany w podatkach, które zmniejszą wysokie opodatkowanie pracy.



Dlatego OPZZ uważa za konieczne:

  • wypracowania mechanizmu negocjacyjnego wzrostu wynagrodzeń w sektorze przedsiębiorstw;
  • stały wzrost wynagrodzeń w państwowej sferze budżetowej, powiązany ze wzrostem PKB;
  • wzrost płacy minimalnej – do poziomu co najmniej 50% przeciętnej i 60% mediany, bez wliczania do niej dodatków;
  • wyrównanie różnic między wynagrodzeniem kobiet i mężczyzn;
  • zwiększenie progresji podatkowej oraz ustanowienie nowych stawek podatku PIT. 


2. Dobre i bezpieczne miejsca pracy

Praca w bezpiecznych i higienicznych warunkach to jedno z podstawowych praw pracowniczych. Pomimo prawnego zabezpieczenia bezpieczeństwa pracy, warunki pracy w Polsce są wciąż niezadowalające, a wskaźniki wypadkowości nadal za wysokie. Praca w zagrożeniu czy narażeniu na czynniki szkodliwe nie sprzyja zachowaniu zdrowej aktywności zawodowej. Poważnym problemem są niestabilne miejsca pracy i znacząca liczba osób wykonujących pracę na podstawie zatrudnienia niepracowniczego, będącego efektem segmentacji rynku pracy.

Stąd apel OPZZ o godności pracy oraz tworzeniu dobrych i bezpiecznych miejsc pracy zyskuje na aktualności. Działania na rzecz zatrudniania na „kodeksowych” umowach o pracę, jako bezpieczniejszej i stabilniejszej formy pracy, dalsze wzmacnianie nadzoru nad warunkami wykonywania pracy zarobkowej czy przeciwdziałanie wypadkowości – to kilka przykładów działań na rzecz promowania dobrych i bezpiecznych miejsc pracy. Aktualnym pozostają także wszelkie przedsięwzięcia promujące likwidację umów śmieciowych czy fałszywe samozatrudnienie.


3. Dłuższy urlop wypoczynkowy

Obecne wymiary urlopu wypoczynkowego – 20 i 26 dni – nie gwarantują właściwej regeneracji sił pracownika po okresie wykonywania przez niego pracy, a także nie służą ochronie jego zdrowia oraz przywróceniu mu pełnej zdolności do pracy.

OPZZ postuluje dłuższy urlop wypoczynkowy – w wymiarze 35 dni.

Takie rozwiązanie sprzyjać będzie regeneracji psychofizycznej pracownika, zmniejszy ryzyko wypadków przy pracy, zwiększy satysfakcję z pracy, a w konsekwencji wydajność. Wydłużenie urlopu wypoczynkowego wpisuje się również w promowanie innowacyjnego podejścia do cyklu życia zawodowego z wydajnymi i dobrej jakości miejscami pracy, które umożliwią pracownikom pozostanie na rynku pracy do osiągnięcia wieku emerytalnego oraz zagwarantowania i utrzymania zdrowego, bezpiecznego i produktywnego środowiska pracy. 


4. Zrównoważenie życia zawodowego i rodzinnego

Problem zachowania równowagi ,,praca – życie” dotyczy pracowników w różnym wieku, ze względu na zróżnicowane obciążenia. Wraz z wiekiem zmieniają się role życiowe i społeczne, a z nimi obowiązki. Młodzi pracownicy borykają się z trudnością pogodzenia pracy zawodowej z opieką nad małymi dziećmi. Starsi pracownicy (tzw. 50 +) mają z kolei obowiązki opieki nad osobami zależnymi, rodzicami w podeszłym wieku, niepełnosprawnymi czy przewlekle chorymi członkami rodziny. Dlatego pracownicy w całym cyklu aktywności zawodowej wymagają wsparcia w godzeniu pracy zawodowej z „życiem", zwłaszcza rodzinnym. 

OPZZ za uzasadnione uważa stopniowe zmniejszanie tygodniowego wymiaru czasu pracy, z zachowaniem dotychczasowego wynagrodzenia (jak za 40 godzin pracy), początkowo do 38, a docelowo do 35 godzin tygodniowo. Polacy należą do jednych z najbardziej zapracowanych narodów świata i Europy, a nieograniczona dyspozycyjność czy stres przyczyniają się do pogorszenia ich zdrowia czy zwiększania ryzyka wypadkowości. Work - life balance to postulat na dziś i przyszłość.


5. Emerytury stażowe i pomostowe

Możliwość przejścia na emeryturę wcześniej niż przewiduje powszechny wiek emerytalny (60/65 lat) to szczególnie dobre rozwiązanie dla tych pracowników, którzy wcześnie rozpoczęli aktywność zawodową. OPZZ od lat domaga się wprowadzenia tzw. ,,emerytur stażowych” tj. zapewnienia kobietom, które osiągnęły okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 35 lat oraz mężczyznom, którzy mają co najmniej 40 lat stażu ubezpieczeniowego. Długoletni staż pracy i odprowadzanie składek na ubezpieczenia społeczne to uzasadnia – pracownicy ci wypracowują odpowiedni kapitał emerytalny pozwalający na uzyskanie emerytury bez dopłat z budżetu państwa. Dodatkowo, wieloletnia praca, nie zawsze w bezpiecznych warunkach, zmniejsza wydajność i utrudnia aktywność zawodową w dobrym zdrowiu.

Zniesienie wygasającego charakteru emerytur pomostowych to konieczność.

Praktyka pokazuje, że poprawa warunków pracy i eliminowanie czynników szkodliwych nie następuje w takim tempie jak zakładano uchwalając ustawę. Stąd uzasadnione jest zachowanie prawa do emerytury pomostowej dla pracujących w szczególnych warunkach czy szczególnym charakterze bez względu na czas podjęcia tej pracy.