Ogólnopolskie Porozumienie Związków Zawodowych, w ramach współpracy z PFR Portalem PPK, zrealizowało w 2020 r. osiem szkoleń z zakresu Pracowniczych Planów Kapitałowych, w tym trzy szkolenia online. Spotkania poprowadzili trenerzy PFR Portalu PPK. Celem szkoleń było przekazanie pracownikom rzetelnych informacji na temat systemu długoterminowego oszczędzania PPK i ułatwienie podjęcia decyzji, czy przystąpić do programu.

Spotkania informacyjne zrealizowano na wniosek związkowców ze Związku Nauczycielstwa Polskiego, Związku Zawodowego „Budowlani” z województwa świętokrzyskiego, Rady OPZZ Województwa Świętokrzyskiego, Rady OPZZ Województwa Zachodniopomorskiego, Rady OPZZ Województwa Pomorskiego oraz dla pracowników Rad Wojewódzkich OPZZ i Fundacji „Wsparcie”.

Czym są Pracownicze Plany Kapitałowe?

Pracownicze Plany Kapitałowe to prywatny i dobrowolny system długoterminowego oszczędzania. Oszczędności budowane są wspólnie przez pracowników, pracodawców oraz państwo. Pracodawca, w porozumieniu z zakładową organizacją związkową działającą u niego (a w razie jej braku z reprezentacją osób zatrudnionych wyłonioną w trybie u niego przyjętym), wybiera instytucję finansową, która tworzy prywatne rachunki PPK dla pracowników. Rachunki są zasilane wpłatami pracownika i pracodawcy oraz wpłatą powitalną i dopłatami rocznymi od państwa. Wpłaty pracownika oraz pracodawcy będą naliczane procentowo od wysokości wynagrodzenia. Państwo z kolei przekazuje ustalone kwoty (po spełnieniu odpowiednich warunków) – niezależne od dochodów pracownika.

Pracownik może w dowolnym momencie skorzystać ze zgromadzonych w PPK oszczędności, dokonując zwrotu środków zgromadzonych na rachunku PPK lub dokonując wypłaty środków w tzw. szczególnych sytuacjach życiowych. Składając wniosek o zwrot środków, uczestnik otrzyma zgromadzone przez siebie oszczędności, pomniejszone o podatek od zysków kapitałowych, 30% środków pochodzących z wpłat pracodawcy - pobrane 30% przekazane zostanie na rzecz uczestnika PPK do ZUS i zewidencjonowane na jego koncie ubezpieczonego jako jego składka na ubezpieczenie emerytalne należna za miesiąc, w którym kwota ta została przekazana, środki pochodzące z dopłat od państwa.

Wypłata środków w tzw. szczególnych sytuacjach życiowych dotyczy wypłaty w przypadku:

  • poważnej choroby uczestnika, jego małżonka lub dziecka (do 25% środków, bez obowiązku zwrotu),
  • pokrycia wkładu własnego w związku z zaciągnięciem kredytu na budowę domu lub zakup mieszkania, ale tylko dla uczestników przed 45. rokiem życia (do 100% środków z obowiązkiem zwrotu w ciągu maksymalnie 15 lat).

Terminy wdrożenie PPK

Utworzenie w określonym czasie i prowadzenie Pracowniczych Planów Kapitałowych (PPK) jest dla pracodawcy obowiązkowe. Termin utworzenia PPK został uzależniony od sektora gospodarki, w jakim działa dany podmiot zatrudniający oraz od wielkości tego podmiotu mierzonej liczbą osób zatrudnionych. Przepisy przewidywały stopniowe włączanie kolejnych grup podmiotów zatrudniających do PPK od 1 lipca 2019 r. do 1 stycznia 2021 r. – od największych po najmniejsze. 

Zgodnie z przepisami Tarczy Antykryzysowej zmianie uległy terminy wdrożenia PPK dla pracodawców z II fazy wdrożenia PPK (dla firm zatrudniających od 50 do 249 pracowników). Podmioty zatrudniające przystępujące do PPK w II fazie obowiązują takie same terminy na zawarcie umowy o zarządzanie PPK i na zawarcie umowy o prowadzenie PPK, jak pracodawców z III fazy (dla firm zatrudniających od 20 do 49 pracowników), tzn.:

  • Ostateczny termin na zawarcie umowy o zarządzanie PPK został przesunięty z 24 kwietnia 2020 r. na 27 października 2020 r.
  • Ostateczny termin na zawarcie umowy o prowadzenie PPK został przesunięty z 11 maja 2020 r. na 10 listopada 2020 r.

Ostatni, IV etap wdrażania PPK rozpocznie się 1 stycznia 2021 i obejmie pozostałe podmioty zatrudniające i jednostki sektora finansów publicznych, bez względu na stan zatrudnienia. Terminy zawarcia umów dla jednostek sektora finansów publicznych to kolejno:

  • umowa o zarządzanie PPK – do 26 marca 2021
  • umowa o prowadzenie PPK − do 10 kwietnia 2021.

Partycypacja w PPK

Partycypacja w Pracowniczych Planach Kapitałowych po wdrożeniu pierwszych trzech etapów wynosi 30,4 proc. liczba pracowników w firmach, które prawidłowo wdrożyły PPK wynosi 5,553 mln osób, natomiast liczba uczestników PPK w tych firmach wynosi 1,689 mln osób.

Wydział Polityki Społecznej, Rynku Pracy, Ubezpieczeń i Zdrowia OPZZ