20 kwietnia odbyło się pierwsze w tym roku posiedzenie Komitetu doradczego Unii Europejskiej do spraw swobodnego przepływu pracowników. W komitecie z ramienia polskich związków zawodowych zasiada Adam Rogalewski, specjalista ds. międzynarodowych OPZZ.

Komitet składa się z przedstawicieli partnerów społecznych (związków zawodowych, pracodawców) oraz krajów członkowskich i jest najważniejszym organem konsultacyjnym na poziomie europejskim zajmującym się emigracją wewnątrz unijną.

Komitet zajął się najnowszą inicjatywą Komisji Europejskiej - powołaniem Europejskiego Urzędu Pracy, zapoznał się z danymi statystycznymi z 2017 dotyczącymi swobodnego przepływu osób, jak również z propozycją uczczenia 60 rocznicy wprowadzenia swobodnego przepływu osób.

Europejski Urząd Pracy, jest ważną inicjatywą mająca na celu usprawnienie i ujednolicenie działań dotychczasowych organów europejskich, zajmujących się kwestiami delegowania pracowników, mobilnością pracy i koordynacją działań pomiędzy krajowymi inspekcjami pracy. Urząd, który będzie miał za zadanie m. in. przestrzeganie zasady „równa płaca, za równą pracę” w UE, będzie zatrudniał około 150 pracowników a jego otwarcie planowane jest na połowę 2020 roku.

OPZZ podobnie jak inne europejskie związki zawodowe z zadowoleniem przyjął tę inicjatywę wyrażając przy tym kilka uwag na temat zakresu zadań urzędu i roli partnerów społecznych we wspomaganiu jego działań. Zachęcamy do zapoznania się ze stanowiskiem OPZZ na naszej stronie internatowej.

Adam Rogalewski, zabierając głos podczas debaty na temat Urzędu, przedstawił stanowisko OPZZ podkreślając potrzebę rozszerzenia jego działań o kraje z Europy Wschodniej (tzw. Europejskiego Partnerstwa Wschodniego), w szczególności Ukrainy, jak również zapewnienia wsparcia finansowego dla inspekcji krajowych. - Biorąc pod uwagę szczególną rolę związków zawodowych w nadzorowaniu przestrzegania przepisów prawa pracy oraz zaufaniem jakim cieszą się one wśród pracowników potrzebne jest wzmocnienie ich pozycji w organach kierowniczych Urzędu. Tym bardziej, że w niektórych krajach członkowskich tylko związki zawodowe mogą przeprowadzać kontrolę warunków pracy - mówił Rogalewski - Potrzebne jest również stworzenie ogólnoeuropejskiej listy nieuczciwych pracodawców zatrudniających pracowników delegowanych, która pomogłaby tak pracownikom jak i polskim podwykonawcom uniknąć kontaktu z nimi – dodał przedstawiciel polskich związków zawodowych.

W kwestii dotyczącej swobodnego przepływu osób (raport Komisji Europejskiej z 2017) trendy migracyjne utrzymują się na dotychczasowym poziomie. O 5 procent nastąpił wzrost migracji wewnątrz unijnej obywateli UE w stosunku do roku 2015. Niemcy i Wielka Brytania pozostają krajami z największą ilością obywateli w UE. W obu krajach największą grupą są polscy obywatele.

Jeśli chodzi o powroty z emigracji obywateli krajów Europy Środkowo- Wschodniej to został zaobserwowany spadek o około 15 procent w stosunku do roku 2015. Świadczyłoby to o tym, że Polacy coraz rzadziej decydują się na powrót do Polski.

Raport podaje także, że obywatele Rumunii, Polski i Włoch stanowią największą grupę emigrantów wewnątrz unijnych wśród pracowników opieki medycznej.Z dużym niepokojem należy przyjąć informacje, że według raportu Rumunia, Polska i Litwa są szczególnie dotknięte odpływem opiekunów medycznych (personal care worker). Więcej rumuńskich opiekunów pracuje poza Rumunią niż w Rumunii i prawie dwie trzecie polskich i litewskich opiekunów pracuje w innym kraju UE. Jest to szczególnie niepokojące biorąc pod uwagę dotychczasowe braki personelu medycznego w naszym kraju ja również nieuchronne starzenie się społeczeństwa.Jeśli ten trend będzie postępował i jeśli rozszerzy się na innych pracowników medycznych, na przykład lekarzy czy pielęgniarki, to w niedługim czasie może się okazać, że będziemy mieli więcej polskich lekarzy za granicą niż w kraju.

Komitet przygotowuje się także do obchodów, w październiku tego roku, 60 rocznicy wprowadzenia swobodnego przepływu osób. Jest to ważne osiągnięcie integracji europejskiej, szczególnie z punktu widzenia takich krajów jak Polska, których obywatele i obywatelki mogą swobodnie podejmować pracę w Europie Zachodniej. Plan obchodów obejmuje zorganizowanie konferencji oraz kampanię informacyjną propagującą ideę swobodnego przepływu pracowników.

Adam Rogalewski