Ogólnopolskie Porozumienie Związków Zawodowych otrzymało do konsultacji projekt ustawy o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw. Projekt zawiera następujące propozycje w zakresie waloryzacji świadczeń emerytalno-rentowych w 2021 r.:

  • zastosowanie ustawowego wskaźnika waloryzacji (obecnie prognozowany wskaźnik waloryzacji wynosi 103,84%.), przy zapewnieniu minimalnej gwarantowanej podwyżki świadczenia na poziomie 50 zł,
  • podwyższenie najniższych świadczeń odpowiednio do:
    • 1250 zł w przypadku najniższej emerytury, renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy, renty rodzinnej i renty socjalnej,
    • 937,50 zł w przypadku najniższej renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy.

W przypadku świadczeń niepodlegających ustawowemu podwyższeniu do kwoty świadczeń najniższych i świadczeń niższych od najniższej emerytury waloryzacja będzie polegała na podwyższeniu kwoty świadczenia wskaźnikiem waloryzacji.

OPZZ opiniując projekt ustawy wskazało, że nie kwestionuje zaproponowanej zasady waloryzacji kwotowo-procentowej rent i emerytur. Zwrócono jednak uwagę na fakt, że wskaźnik waloryzacji na poziomie 3,84 proc. jest niewystarczający, a waloryzacja kwotowa (gwarancja podniesienia świadczeń nie mniej niż o 50 zł) jest za niska.

OPZZ stoi na stanowisku, że optymalnym rozwiązaniem będzie waloryzowanie świadczeń emerytalno-rentowych przy zastosowaniu procentowego wskaźnika waloryzacji, który odpowiada średniorocznemu wskaźnikowi cen towarów i usług konsumpcyjnych w poprzednim roku kalendarzowym, zwiększonego o co najmniej 50% realnego wzrostu przeciętnego wynagrodzenia w poprzednim roku kalendarzowym. Strona pracowników Rady Dialogu Społecznego w dniu 13 sierpnia 2020 r. wydała wspólne stanowisko, w którym zgodnie domagała się zwiększenia wskaźnika waloryzacji według wymienionej wyżej zasady.

W opinii do projektu budżetu państwa na 2021 r. OPZZ stanęło na stanowisku, że należy zagwarantować minimalną kwotę podwyżki świadczeń o co najmniej 80 zł. Propozycja ta była uzasadniona wysokością minimum socjalnego (wyznaczającego dolną granicę godziwego poziomu życia) dla jednoosobowych gospodarstw emeryckich, które według dostępnych danych wynosi 1191,40 zł. Przy założeniu, że rząd ustanowi emeryturę minimalną w 2021 roku na poziomie 1300 zł. (co wielokrotnie deklarował) oraz wprowadzi gwarantowaną minimalną kwotę podwyżki na poziomie 80 zł, najniższe świadczenia wzrosłoby do 1380 zł, co stanowiłoby kwotę bardzo zbliżoną do minimum socjalnego – 1192 zł netto.

W związku z tym, że rząd zaproponował niższą kwotę emerytury minimalnej, w wysokości 1250 zł, w ocenie OPZZ należy zagwarantować minimalną kwotę podwyżki świadczeń w wysokości nie o minimum 80 zł, lecz co najmniej o 130 zł. Kwota ta jest uzasadniona wysokością minimum socjalnego (wyznaczającego dolną granicę godziwego poziomu życia) dla jednoosobowych gospodarstw emerytów, która wedle dostępnych danych wynosi 1191,40 zł. W przypadku ustanowienia przez rząd emerytury minimalnej w 2021 roku na poziomie 1250 zł oraz wprowadzenia gwarantowanej minimalnej kwoty podwyżki na poziomie 130 zł najniższe świadczenia wzrosną do 1380 zł, co będzie stanowiło kwotę bardzo zbliżoną do minimum socjalnego – 1192 zł netto. W ocenie OPZZ zagwarantowanie minimalnej kwoty podwyżki w wysokości 50 zł będzie akceptowalne jedynie w przypadku ustanowienia minimalnej emerytury na poziomie 1330 zł brutto.

KD 

Wydział Polityki Społecznej, Rynku Pracy, Ubezpieczeń i Zdrowia OPZZ