16 lutego 2021 roku odbyło się posiedzenie Zespołu problemowego do spraw ubezpieczeń społecznych Rady Dialogu Społecznego, którego tematem wiodącym była kwestia uchylenia wygasającego charakteru emerytur pomostowych. Ze strony Ogólnopolskiego Porozumienia Związków Zawodowych w posiedzeniu uczestniczyli: Wiceprzewodniczący Sebastian Koćwin, przewodniczący Związku Zawodowego Pracowników Zakładów Przeróbki Mechanicznej Węgla w Polsce "Przeróbka" Sławomir Łukasiewicz, ekspert OPZZ i członek Rady Nadzorczej ZUS Bogdan Grzybowski oraz Katarzyna Duda, specjalistka w Wydziale Polityki Społecznej, Rynku Pracy, Ubezpieczeń i Zdrowia.

Jednym z podstawowych warunków uzyskania emerytury pomostowej jest wykonywanie przed dniem 1 stycznia 1999 r. pracy w szczególnych lub w szczególnym charakterze (warunek ten powoduje, że system emerytur pomostowych ma charakter wygasający). Możliwość uchylenia przepisu o wygasającym charakterze emerytur pomostowych jest przedmiotem analiz resortu rodziny i polityki społecznej przy współpracy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. ZUS przygotował materiał zawierający szczegółową i wieloaspektową analizę danych dotyczących wykonywania prac w szczególnych warunkach i o szczególnym charakterze na przestrzeni lat 2010-2019.

Podczas posiedzenia Zespołu przedstawiciel ZUS-u poinformował, że za 2010 r. 7,5 tys. płatników złożyło dokument ZUS ZSWA za 312,4 tys. pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze. W ostatnich 5 latach najwięcej płatników złożyło dokument ZUS ZSWA za 2018 r. za 9,4 tys. pracowników. Za 2019 r. dokument ZUS ZSWA złożyło 8,5 tys. płatników za 317,0 tys. pracowników W porównaniu do roku poprzedniego zmalała zarówno liczba płatników o 9,2%, jak i pracowników o 3,6%. W porównaniu z rokiem 2010 obserwuje się wzrost liczby płatników o 21,5% a liczby pracowników o 1,5%.

OPZZ domagało się doprowadzenia do nadania prawa do emerytury pomostowej bez względu na datę rozpoczęcia pracy w szczególnych warunkach lub pracy o szczególnym charakterze. Podczas Zespołu podkreślano rażącą niesprawiedliwość tego, że osoby, które wykonują pracę w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, lecz nie wykonywały jej przed 1 stycznia 1999 r., nie mogą skorzystać z prawa do emerytury pomostowej pomimo odprowadzania przez zatrudniających ich pracodawców składek na Fundusz Emerytur Pomostowych. Zwracano uwagę na fakt, że zakładany postęp technologiczny nie poprawił warunków pracy w stopniu upoważniającym do stwierdzenia, że niekorzystne dla zdrowia pracownika czynniki zostały na tyle wyeliminowane, że można wygaszać prawo do emerytur pomostowych.

KD

Wydział Polityki Społecznej, Rynku Pracy, Ubezpieczeń i Zdrowia OPZZ