Komisja Europejska rozpoczęła pracę nad Dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie adekwatnych wynagrodzeń minimalnych w Unii Europejskiej. Jednym z celów tej inicjatywy, poza konwergencją w górę płac minimalnych w UE i zapewnieniem pracowników godziwych wynagrodzeń, jest promowanie w gospodarkach państw członkowskich UE układów zbiorowych pracy. Warto zatem zebrać informacje o aktualnej roli układów zbiorowych pracy w systemie zamówień publicznych.

Do zwiększenia liczby układów zbiorowych pracy w gospodarce może przyczynić się według Komisji Europejskiej polityka państwa, które już obecnie na gruncie Dyrektywy w sprawie zamówień publicznych ma obowiązek zapewnienia w ramach systemu zamówień publicznych zapewnić, aby wykonawcy realizujący zamówienie publiczne przestrzegali zapisów wynikających z układów zbiorowych pracy.

Zamówienia publiczne są jednym kluczowych instrumentów realizacji przez państwa polityk publicznych dotyczących np. celów unijnej Strategii Europa 2020 oraz Agendy ONZ 2030 i jej Celów zrównoważonego rozwoju. Według Komisji Europejskiej, każdego roku ponad 250 000 podmiotów publicznych w Unii Europejskiej wydaje około 14% PKB (około 2 bln EUR) na zakup usług, robót i dostaw. W wielu sektorach takich jak energia, transport, gospodarowanie odpadami, podmioty publiczne są głównymi nabywcami. W przypadku polskiego rynku zamówień publicznych wartość udzielonych zamówień stanowiła w 2019 r. około 8,75% PKB (198,9 mld zł).

Projekt Dyrektywy dotyczący adekwatnego minimalnego wynagrodzenia proponuje, aby państwa członkowskie podjęły odpowiednie środki w celu zapewnienia, że przy realizacji zamówień publicznych lub koncesji, wykonawcy przestrzegali wynagrodzeń określonych w układach zbiorowych, jeśli takie istnieją.W tym samym projekcie zawarto również propozycje, aby w państwach, w których zasięg negocjacji zbiorowych nie obejmuje co najmniej 70% pracowników, zostały ustanowione ramy negocjacji zbiorowych i plan działania na rzecz promowania negocjacji zbiorowych. OPZZ popiera te rozwiązania, dlatego chcemy przeanalizować aktualną sytuację w obszarze zamówień publicznych i roli wykonawców w systemie zamówień, którzy mają zawarty układ zbiorowy pracy.

OPZZ zwróciło się zatem do Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych, Huberta Nowaka, z wnioskiem o udzielenie informacji dotyczących udziału w systemie zamówień publicznych wykonawców, którzy posiadają zawarty układ zbiorowy pracy - ile takich podmiotów realizowało zamówienia i na jaką kwotę. Jesteśmy także zainteresowani informacjami o działaniach Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych podejmowanych w związku z ustawową kompetencją czuwania nad przestrzeganiem zasad systemu zamówień, aby przy realizacji zamówień publicznych wykonawcy przestrzegali obowiązków ustanowionych w układach zbiorowych pracy. Odpowiedź Prezesa Zamówień Publicznych posłuży OPZZ między innymi do udziału w kampanii Europejskiej Konfederacji Związków Zawodowych na rzecz uchwalenia Dyrektywy w sprawie adekwatnych wynagrodzeń minimalnych.

(KP)