Praca przymusowa to problem dotyczący nie tylko krajów południowej i zachodniej Europy, ale i Polski. Ofiary pracy przymusowej są wśród nas - w restauracjach, zakładach przemysłowych, w rolnictwie. Na przykład najgłośniejsze w ostatnim czasie skazanie dotyczyło pracy przymusowej osób zatrudnianych przez nieuczciwego pośrednika do pracy w znanych restauracjach w centrum Warszawy. Z tego powodu związki zawodowe powinny coraz głośniej mówić o tym problemie, szczególnie w kontekście nieuczciwego pośrednictwa pracy.

Firmy mogą być nieświadomie uwikłane w korzystanie z pracy przymusowej na jakimś etapie swojego łańcucha dostaw lub poprzez współpracę z nieuczciwymi podmiotami świadczącymi usługi zewnętrznego zatrudnienia. Dlatego OPZZ wspólnie ze Związkiem Zawodowym Pracowników Ukraińskich w Polsce włączyło się w działania mające przeciwdziałać temu zjawisku i jest współautorem opublikowanego niedawno poradnika pt. „Praca przymusowa: Poradnik jak ją rozpoznać i jej przeciwdziałać”.

Poradnik zawiera zestaw narzędzi i rekomendacji dla przedsiębiorstw oraz innych organizacji korzystających ze świadczonej pracy w sposób bezpośredni (poprzez zatrudnianie osób) lub pośredni, przez agencje zatrudnienia. Jego celem jest zapewnienie wsparcia w identyfikowaniu przypadków pracy przymusowej, zapobieganiu i minimalizowaniu ryzyka wystąpienia pracy przymusowej we własnej działalności oraz w łańcuchu dostaw, a także wskazanie, co należy zrobić, jeśli do takiej sytuacji jednak dojdzie. Integralną częścią poradnika są także ulotki i ankiety dla pracowników, dzięki którym można sprawdzić czy osoba pracująca nie stała się ofiarą pracy przymusowej.

Dzięki zawartym w nim narzędziom i praktycznym wskazówkom, takim jak narzędzia do wstępnej oceny ryzyka wystąpienia pracy przymusowej, ankiety dla pracowników, ulotki informacyjne, listy pytań kontrolnych, przykładowe klauzule umowne mające akceptację UODO i wskazówki dotyczące prowadzenia audytów, poradnik będzie przydatny zarówno dla firm jak i innych podmiotów chcących uchronić się przez materializacją ryzyka pracy przymusowej, a tym samym przed kosztami utraty reputacji i kontraktów.

Publikacja została przygotowana przez interdyscyplinarny zespół ekspertów i praktyków Grupy Roboczej ds. relacji z osobami świadczącymi pracę działającej przy Zespole ds. Zrównoważonego Rozwoju i Społecznej Odpowiedzialności Przedsiębiorstw – organie pomocniczym Minister Funduszy i Polityki Regionalnej. Koordynatorem prac był Polski Instytut Praw Człowieka i Biznesu. W skład grupy roboczej weszli przedstawiciele zarówno administracji publicznej, firm, organizacji pozarządowych, związków zawodowych oraz przedstawiciele świata nauki. OPZZ w pracach Grupy reprezentowali eksperci: Jurij Kariagin, przewodniczący Związku Zawodowego Pracowników Ukraińskich w Polsce oraz Norbert Kusiak, dyrektor Wydziału polityki gospodarczej i funduszy strukturalnych. OPZZ było jedyną centralą związkową, która uczestniczyła w pracach Grupy Roboczej.

Zachęcamy do upowszechniania poradnika.


(nq)